Silikon Vadisi, dünyanın en önemli teknoloji ve yenilikçilik merkezi. Google’dan Apple’a, Facebook’tan Twitter’a dünyanın en büyük teknoloji şirketlerinin merkezi burada. Dünyadaki mühendislerin de kaçış noktası. Burada kendi işini kurup dünya çapında başarılı olmuş Türkler arasında Aydın Şenkut’tan Ali Dağlı’ya, Kerim Baran’dan Emre Sokullu’ya kadar pek çok isim var.

 

Son 5 yılda Silikon Vadisi’ndeki Türklerin sayısı hızla arttı. Mühendis ve girişimci ağırlıklı bu profiller arasında Selçuk Atlı’dan Aykut Karaalioğlu’na, Eren Bali’den Onur Günday ve Ali Dağlı’ya kadar Vadi’de önemli başarılara imza atmış isimler var.

Silikon Vadisi’nde en üst pozisyonlarda Türklerin başında, Intel Yeni Teknolojiler Dünya Başkan Yardımcısı Ayşegül İldeniz yer alıyor. 2 yıldır bu görevi yapan İldeniz 55,9 milyar dolar ciro yapan şirketinin gelecek teknolojileri, yeni nesil ve giyilebilir teknolojiler vizyonuna liderlik ediyor.

ABD’nin en fazla kazanan ilk 400 CEO’su arasında yer alan Tunç Doluca’da 8 yıldır 8 bin 800 çalışanı olan şirketin CEO’luğunu yapıyor. Geçen yıl 2,45 milyar dolar ciro yapan Maxim Integrated, analog ve yarı-iletken entegre devreler üretiyor.

Twitter büyüme bölümünün müdürü olan İbrahim Okuyucu 4 yıl önce Silikon Vadisinde kurduğu şirketi RollCall’u, eBay’e satıp profesyonel hayata dönen, 2000’li yılların başında Türkiye’de işe alımların liyakate göre yapılmamasına tepki olarak Vadi’ye yerleşmiş.

Google’ın ilk 30 kişilik ekibinde yer alan, dünyanın en başarılı melek yatırımcısı olan ve Felicis Ventures’in kurucusu Aydın Şenkut da Vadi’nin etkili Türklerinden. Aydın Şenkut, “Google’ın dünya çapındaki inanılmaz başarısını tecrübe ettim. Ancak içimdeki girişimcilik ateşi devam etti. Bu nedenle küçük de olsa tekrar her şeye sıfırdan başlayıp yeni bir şirket kurmak istedim. Hedefim ne yaparsam o alanda dünyanın en iyileri arasına girmekti. 2006’da Felicis Ventures’i kurdum. İlk 4 yılda yatırım yaptığımız 12 şirketimiz satıldı. Dışarıdan yatırımcı alarak ikinci fonumuzu kurduk. Bu şekilde bugüne kadar her iki yılda bir fon açarak büyüdük. Bugün toplam 4 fonun altında 240 milyon dolarlık bazımız var. Yatırım yaptığımız 55 şirketten çıkış işleminden 7,5 milyar dolar değer elde ettik. Portföyümüzdeki en başarılı şirketlerin yıllık satışları 3 milyar doları aşmak üzere. Yatırım yaparak desteklediğimiz girişimcilerimiz 31 farklı ülkeden geliyor. Şu anda ”reinvention” ve “frontier” temalarına odaklandık. Reinvention, bildiğimiz popüler ürün ve servislerin bugünkü mobil ve bulut teknoloji bazında yeniden tasarlanmalarını ve icat edilmelerini kapsıyor.

Grou.ps’un CEO’su Emre Sokullu ise 21 yaşında staj için  Princeton Üniversitesine geldiğinde Vadi’de kendi start up’ını kurmaya karar veriyor.

Selçuk Atlı ise SocialWire ve Boostable olmak üzere iki şirket kurup kısa sürede 8 milyon dolar yatırım aldı. Birçok e-ticaret sitesi SocialWire’ın reklam platformuyla ürünlerinin kişiye özel reklamını yapıyor. Bundan sonra da yeni teknoloji şirketleri kurmaya devam edeceğini söylüyor.

Yüksek lisans ve doktora için ABD’ye gelip girişmci olan Veysel Berk, sosyal ağ Wallit’in kurucusu. 10 milyon dolar cirosu olan Wallit’i satıp Türkiye’ye gelen Berk, Çaycı ve Evebirilazim.com’u kurdu. İş fikrinin ABD’de kanserli hücrelerin araştırılmasında kullanılan ışık mikroskobunu geliştirmek için 4 yıl boyunca 4 metrekarelik odada can sıkıntısından doğduğunu söylüyor. “Bir sanal duvar olsa insanlar oturdukları yerden bu duvara yazabilseler, resimlerini videolarını paylaşıp sohbet etseler diye düşündüm, Wallit doğdu” diyor. Veysel Berk, yatırımcıların ilgisini çeken projesi sayesinde iki hafta gibi kısa sürede 1,2 milyon dolar yatırım aldı. Berk, “Silikon Vadisi’ndeki ortamı görünce insan, ‘Mike yaptıysa ben daha fazlasını yaparım’ diye düşünüyor. Basit olacaksın, markanı söyledikten sonra yaptığın işi anlatmaya uğraşmayacaksın” diyor.

Türkiye’de kurulan start up’ların son yıllarda merkezlerini Türkiye’den Vadi’ye taşıması Silikon Vadisi’ndeki Türklerin sayısının artıyor olmasının sebebi. Mezun.com’un kurucusu Ali Hantal’da 1,5 yıl önce şirketini Vadi’ye taşıdı. Şirketini taşıyanlardan biri de Ozan Yerli’nin Etohum ağındaki Connected2me şirketi 2,7 milyon civarında üyesi bulunuyor.

 

 

VADİNİN DIŞINDAKİLER

15 yaşında bir lise öğrencisi Noa Mintz’in yıllık 500 bin dolarlık geliri var. Noa Mintz, bebek bakıcılığı sitesi sayesinde Ağustos 2012’den bu yana yaşıtlarının aksine ajansının başında işini yönetiyor.

Iddo Gino, 17 yaşında bir lise öğrencisi. Kredi kartı kullanmadan ödeme platformu sağlayan RapidPay’in kurucusu ve CEO’su. “11 yaşındayken babamla iş yerine giderdik. “Bir bilgisayar pragramcısının yanına oturur, neler yaptığını izlerdim. Bana bir bilgisayar programının nasıl yaratılacağını anlatan bir kitap verdi ve hikaye böyle başladı” diyor Gino. Sonraları interaktif web siteleri ve İOS uygulamalarına yönelik küçük projeler üretti. Ardından akıllı alarm sistemini kurdu. Bu sistem trafik bilgileri, uçuş değişiklikleri ve diğer canlı bilgilere ulaşarak insanlara olağanüstü durumlarda alarm veriyor.

Ömer Hakan Yaran, 17 yaşında lise öğrencisi. Yaran, okumayı henüz bilmezken projeler üretmeye başlamış. Şu anda “Yüzen Üniversite” projesini geliştirmiş. “Bu dünyayı ve diğer üniversiteleri gezerken eğitim veren ve öğrencilerine kısa sürede çok şey katacak olan bir üniversite. Sosyal ve kültürel kazanımlarının yanında ekonomik olarak da kazançlı bir girişim gibi görünüyor” diye anlatıyor.

 

SİLİKON VADİSİ TÜRKİYE

Z nesli, tüketim toplumu olmanın ötesinde üretim toplumu olma iddiasında. Aklı geçmişin koridorlarında işgal altında olmayan, yüzü geleceğe dönük Z nesli dijital aklıyla ve hayal gücünün nirvanasında sürekli üretme potansiyeliyle 7 milyarlık dünya ailesine faydalı olmayı salıklıyor.

Eğitim yaşantımızı mutlaka dijital düşünen beyinlere yatırım yaparak sağlamalıyız. Çünkü şu an okullarda bulunan öğrenciler Z nesli ve bunlar geçmiş yaşantıların rağmına dijital dünyanın ortasında yaşıyor. Eğitim öğretim yöntemlerini ve müfredatı 1930’ların olmaktan çıkarmalıyız.

Kötü öğretmencilik yapmaktan da uzaklaşmalıyız. Okullarda gizlice götürülen akıllı telefonlarla çekilen gizli çekimlerle öğretmenlerimizin en çirkin hallerini büyük teessüfle izliyoruz. Öğretmen olarak birinci kural öğrenciyi kendimize sevdirmek ve onu kendimize bağlamaktır. Fedakarlık mesleği olan öğretmenlikte mutlaka fedakarlık yaparak öğrencileri kendimize bağlayabiliriz. Küçük yaşta iş adamlarımızın olmasını ve “Silikon Vadisi Türkiye”nin köşe taşlarını döşemek istiyorsak hepimiz fedakârlık yapmak zorundayız. Mamafih Türkiye Eğitim Sistemi bu kadar aşağı yönlü volatilite gösteriyorken tüm kabağı öğretmenlerin başında patlatmak hakşinasça olmayacaktır. Siyaset normalleşecek, eğitim siyasetten koparılacak, sürdürülebilir politikalar belirleyip 50 yıl sonraya hitap edecek okullar inşa edip Z neslinin psikolojisine uygun müfredat belirleyip sıkı konsültasyondan geçirilmiş öğretmenlerle geleceğin girişimcilerini ve iş mimarlarını yetiştirmeliyiz.

 

EĞİTİM UZMANI, HALKLA İLİŞKİLER, EKONOMİST, ÖĞRETMEN

 bestamibozkurt@gmail.com

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol

Avatar
zeki ersoy 1 yıl önce

maşAllah yazı okunup bir teşekkür zahmetinde bile bulunulmamış

Avatar
boteci24 1 yıl önce

i̇nşAllah bilişim derslerini zorunlu hale getirip, ülkemiz gençliğine kodlamayı ve yazılımı öğretip ülkemizde de slikon vadisi gibi süper yazılımcıların ve beynlerin çalıştığı yerler kurarız.

Avatar
bey 1 yıl önce

ne yazıkki bizim gençliğin beyinlerini chat programları ve oyunlar öldürüyor.

Avatar
neslihan 1 yıl önce

"z neslinin psikolojisine uygun bir müfredat" konusunda bir öneriniz var mı?(aynı zamanda bir eğitimci olduğunuz için soruyorum..)