banner396
11 Şubat 2018 Pazar 11:37
Ortaokul Öğretmeninin Dersinin En Az Olduğu Güne Nöbet Görevi Verilemez

Maalesef Öğretmenlerin tuttuğu nöbet konusunda doğru bilindiği sanılan yanlışlar veya art niyetli yapılan işlemler oluyor. Bunların başında ise ortaokullarda öğretmenlere dersinin en az olduğu güne nöbet yazılması konusu geliyor.Bundan önce kaleme aldığım yazılarımda öğretmenlerin boş günlerine nöbet yazılamayacağını mevzuattaki hükümleri göstererek göstermiş ve kamuoyuyla paylaşmıştım.Bu konuda ciddi manada değişiklikler olup  boş güne idareler tarafından nöbet yazılmamaya başlandı ,gözlememim bu yönde;fakat her ne hikmetse  bu seferde,yazımın en başında söylediğim gibi mevzuatın ya yanlış bilinmesinden dolayı yada idarelerin art niyetinden ötürü ortaokullarda öğretmenlere mevzuatta yeri olmamasına rağmen derslerinin en az olduğu güne nöbet görevi veriliyormuş.

Ortaokullarda öğretmenlerin derslerinin en az olduğu güne de nöbet görevi verilemeyeceğini; ilgili mevzuatı karşılaştırmalı göstererek, konuya açıklık getirebilecek emsal bir MEB görüş yazısındaki ilgili ifadelere yer vererek, emsal sayılabilecek Danıştay İdari dava Daireler Kurulu kararındaki hukuki tespitleri göstererek ve idari hukukun temel mantığını ortaya sererek sizlerle paylaşacağım.

Öncelikle şunun altını çizmeliyim ki öğretmenlerin nöbet görevini düzenleyen yönetmeliklerden liseleri ilgilendiren ortaöğretim kurumları yönetmeliğinde öğretmenin dersinin en az olduğu güne nöbet görevi verilebileceği yazılı iken ortaokullardaki öğretmenleri ilgilendiren Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği’nde ise öğretmenin dersinin en az olduğu güne nöbet görevi verilebileceği yönünde herhangi bir hüküm bulunmamaktadır. Dolayısıyla Liselerde öğretmenlere derslerinin en az olduğu güne nöbet yazılabilir iken ortaokullarda ise öğretmenlerin derslerinin en az olduğu günlerine bu yönde yasal düzenleme olmadığı için nöbet görevi yazılamaz. Bunun üzerine birçok kişinin aklına, dersinin en az olduğu güne nöbet görevi verilemez diye de herhangi bir düşünce veya savunma mekanizması gelebilir. Mevzuat bilmeyen veya idari hukukun doğasını bilmeyen hatta MEB resmi yazılarını takip etmeyip görüşlerindeki cevabı neye göre cevap verildiğini bilmeyenlerin bu düşüncede olmasını normal olarak görüyorum. O yüzden bu unsurları yazımda gözler önüne serip kafalardaki karışıklığı gidermeye çalışayım;

1) Öğretmenlere, dersinin en az bulunduğu gün nöbet görevi verilebileceği lise yönetmeliğinde var ortaokul yönetmeliğinde ise yok.Şöyle ki ;

Lise ve ortaokullarda öğretmenlerin boş günlerine bu yönde herhangi bir yasal düzenleme olmadığı için nöbet görevi verilemeyeceğini hatırlatarak, Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği ile Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinin nöbet görevlerini düzenleyen maddelerinden sadece lisedeki öğretmenlere derslerinin en az olduğu güne nöbet görevi verilebileceği yönünde hüküm bulunmaktadır. Dolayısıyla lise yönetmeliğinde olup ortaokul yönetmeliğinde olmayan hükümden dolayı ortaokullarda öğretmenlerin derslerin en az olduğu güne nöbet görevi verilemez.

İlkokul ve Ortaokuldaki öğretmenlerin nöbet görevi,26 Temmuz 2014 Tarihli ve 29072 Sayılı Resmi Gazete'de Yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliğinin 44. Maddesindeki “Müdür yardımcısı ve öğretmenlerin nöbet görevi” başlığının altında yer almaktadır.

MADDE 44 – (1) Müdür yardımcıları, okulda kendilerine verilen nöbet görevini yerine getirir, nöbetçi öğretmen ve öğrencileri izler, nöbet raporlarını inceler, varsa sorunları müdür başyardımcısına veya müdüre bildirir.

(2) Bağımsız anaokulu, ana sınıfı ve uygulama sınıfı öğretmenleri kendi devrelerinde ve etkinlik saatleri dışındaki zamanlarda nöbet tutarlar.

(3) Müdür yardımcısı ve öğretmen sayısı yeterli olmayan okullarda müdür yardımcısı ve öğretmenlere haftada birden fazla nöbet görevi verilir. Öğretmen sayısı iki ve daha az olan uygulama sınıflarında bölüm şefi de nöbet tutar.

(4) İlköğretim kurumlarında; okulun bina ve tesisleri ile öğrenci mevcudu, yatılı, gündüzlü, normal veya ikili eğitim yapma gibi durumları göz önünde bulundurularak okul müdürlüğünce düzenlenen nöbet çizelgesine göre öğretmenler, normal eğitim yapan okullarda gün süresince, ikili öğretim yapan okullarda ise kendi devresinde nöbet tutarlar.

(5) Öğretmen, birden fazla okulda ders okutuyorsa aylığını aldığı okulda, aylık aldığı okulda dersi yoksa en çok ders okuttuğu okulda nöbet tutar.

(6) Okuldaki öğretmen sayısının yeterli olması durumunda, bayanlarda 20, erkeklerde 25 hizmet yılını dolduran öğretmenlere nöbet görevi verilmez. Ancak ihtiyaç duyulması hâlinde bu öğretmenlere de nöbet görevi verilebilir.

(7) Hamile öğretmenlere, doğuma üç ay kala ve doğumdan itibaren bir yıl süre ile nöbet görevi verilmez.

(8) Nöbet görevi, ilk ders başlamadan 30 dakika önce başlar, son ders bitiminden 30 dakika sonra sona erer. Ancak bu süre, okulun özelliğine göre öğretmenler kurulu kararıyla 15 dakikadan az olmamak kaydıyla kısaltılabilir.

(9) Nöbet görevine özürsüz olarak gelmeyen öğretmen hakkında, derse özürsüz olarak gelmeyen öğretmen gibi işlem yapılır.

(10) Nöbetlerde uyulması gereken esaslar öğretmenler kurulunda görüşülerek okul yönetimince nöbetçi öğretmen görev talimatnamesi hazırlanır. Bu talimatname, öğretmenlere yazılı olarak duyurulur.

(11) Engelli çocuğu bulunan öğretmenlerin nöbetlerinin belirlenmesinde tercihlerine öncelik verilerek düzenleme yapılır.”

Liselerde çalışan öğretmenlerin nöbet görevlerini düzenleyen Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğindeki durum ;

Lisedeki öğretmenlerin nöbet görevi, 7/9/2013 tarihli ve 28758 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinin 91. Maddesindeki “Öğretmenlere nöbet görevi verilmesinin esasları” başlığının altında yer almaktadır.

MADDE 91- (1) Öğretmenler, nöbet görevini nöbet çizelgesine göre yerine getirirler.

(2) Nöbetlerde aşağıdaki esaslara uyulur:

a) Öğretmenlere, dersinin en az bulunduğu gün veya günlerde nöbet görevi verilir.

b) Birden fazla okulda ders görevi bulunan öğretmenlere kadrosunun bulunduğu okulda, kadrosunun bulunduğu okulda dersi yoksa en çok ders okuttuğu okulda nöbet görevi verilir.

c) Nöbet görevi, ilk dersten 15 dakika önce başlar, son ders bitiminden 15 dakika sonra biter. İkili öğretimin yapıldığı okullarda öğretmenler, tek devrede nöbet tutarlar.

 ç) Bayan öğretmenlere, doğumuna üç ay kala ve doğumdan sonra bir yıl nöbet görevi verilmez.

d) (Değ: 28/10/2016-29871 RG) İstekleri hâlinde hizmet yılı 20 yıldan fazla olan kadın öğretmenlerle 25 yıldan fazla olan erkek öğretmenler, nöbet görevinden muaf tutulabilirler. Ancak bu kapsamdaki öğretmen sayısının fazla olması nedeniyle nöbet görevinin aksaması durumunda bu öğretmenlere de nöbet görevi verilir.

e) Nöbetlerde uyulması gereken esaslar öğretmenler kurulunda görüşülür ve okul yönetimince öğretmenlere yazılı olarak duyurulur.

f) Nöbet görevine özürsüz olarak gelmeyen öğretmen hakkında derse özürsüz olarak gelmeyen öğretmen gibi işlem yapılır.

g) (Değ: 28/10/2016-29871 RG) Engelli öğretmenler ile engelli çocuğu bulunan öğretmenlerin nöbetlerinin belirlenmesinde gün ve saat tercihlerine öncelik verilerek düzenleme yapılır.

ğ) (Değ: 28/10/2016-29871 RG) Özel eğitim sınıflarında görev yapan özel eğitim öğretmenleri ile çocuk gelişimi alanına ait uygulama ana sınıflarında görev yapan okul öncesi öğretmenleri nöbet görevinden muaf tutulur.

Yukarıdaki iki yönetmeliğin ilgili hükümlerine karşılaştırarak baktığımızda nöbet görevinin sadece Ortaöğretim kurumları yönetmeliğinin 91. madde 2. fıkrasının a bendineki” Öğretmenlere, dersinin en az bulunduğu gün veya günlerde nöbet görevi verilir” hükmüne göre lisedeki öğretmenlere derslerinin en az olduğu günlere nöbet görevlerinin verilebileceği görülmektedir.İlköğretim kurumları yönetmeliğinde ise böyle bir hüküm bulunmadığı için  ortaokul öğretmenlerine derslerinin en az olduğu  güne nöbet görevi verilemez.Görüleceği üzere ortaokul öğretmenlerine derslerinin en az olduğu günlere nöbet görevi verilemeyeceği aşikar.

2) Mevzuatta yazılı bulunmayan hiçbir hüküm amir tarafından uygulanamaz. Şöyle ki;

Kanunda yazmasa da dersinin en az olduğu güne nöbet verebileceğini düşünenlere tersten ve uç bir soru sormak istiyorum; Öğretmenliğin tanımının yapıldığı 1739 Sayılı Milli Eğitim Temel Kanunun 43. Maddesinde "Öğretmenler Hamallık Yapmaz" yazmaz! Bu durumda kanunda öğretmenlere hamallık yaptırılmayacağı yazmadığı için hamallık, öğretmenin görevi olarak kabul edilip amirleri tarafından hamallık yatırtılabilir mi yoksa kanunda görevi olarak ne yazıyorsa o görevleri yapması mı beklenir? Çok basit bir hukuki soru !Tabiki de kanunda ne yazılı ise o uygulanır ve beklenir.Milli Eğitim Bakanlığı eğitim kurumlarında, mevzuat dayanağı olmayan hiçbir iş ve işlem konusunda adım atılamayacağının altını çizmek istiyorum. Yani öğretmene “ dersinin en az olduğu güne nöbet görevi” verilebilmesi veya bunun uygulanabilmesi için yönetmelikte yazılı olarak bulunması gerekir. Normlar hiyerarşisinde hukuki düzenleme olan normlar, bir üst normlara ve anayasal hükümlere bağlı olarak oluşturulur. Ne bir yönetmelik kanuna, ne bir kanun hükümleri anayasa ve yasalara aykırı ters düşen emredici hükümler içeremez. Dolayısı ile bu hiyerarşinin uygulayıcıları konumundaki hiç bir amir de kanun ile meri mevzuatın içermediği ve yasaların hükümlerini öngörmeyen emirler veremez. Her düşüncede oluşan emir kanun değil, o yüzden kanun ve hukuk süzgecinden(mevzuatta yazılı olup olmadığı ve üst yasalara uygun olup olmadığı ) geçtikten sonra hukuki olarak emir haline ancak gelebilir. Zaten 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 10.maddesinin 3. cümlesindeki " Amirlik yetkisini kanun, tüzük ve yönetmeliklerde belirtilen esaslar içinde kullanır." hükmüne göre amirlerin amir olarak yetkilerini kanun, tüzük ve yönetmeliklerde belirtilen esaslar içinde kullanabileceğini açık bir şekilde emretmiştir. Yani kısacası mevzuatta yazılı bulunan hükümlere göre yetki sınırlarının olduğu belirtilmiştir. Bir diğer deyişle yazılı bulunmayan hükmü amir olarak uygulamaya yetkisinin olmadığı ortaya sunulmuştur. İdari davaların sonuçlarını incelediğimizde davaya konu olmuş idari işlemin iptal edilmesinde mahkeme hukuka uygun olup olmadığına bakarken ayrıca kanun veya yönetmeliklerde yazıp yazmadığına bakarak karar verir. Kanunda yazmıyorsa ve anayasaya uygun değilse iptal etmektedir.

Zaten hukukta, yasa ve yönetmeliklerde yazılı bulunmayan işlemler uygulanabiliyor olsaydı hiçbir düzenleyici iş ve işlem için yazılı hükme gerek kalmazdı mantıken. Ve yazılı olmayan her şeyi uygulayabiliyor olurduk ama bu sınırsızlık mevcut olmayıp hayattaki sınırı yazılı hukukta bulunan hükümler belirlemektedir.

3) MEB emsal sayılabilecek bir resmi görüş yazısında sorulan uygulamanın yönetmelikte olmadığını belirterek uygulanamayacağını ifade etmişti;

Türk Eğitim Sen’in “Öğretmenlere verilen Ders Dışı Görevler” konusu ile ilgili sormuş olduğu yazısına 29.03.2017 tarih ve 4223678 sayılı cevap yazısında öğretmenlerin mesai saatleri dışında veli ziyaretlerinde bulundurulmaya zorlanmasına karşılık olarak yazının ilk paragrafında Bakanlığımıza bağlı her tür ve derecedeki eğitim kurumlarındaki eğitim ve öğretim hizmetlerinin ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde yürütüldüğünü; yönetmeliklerde “ mesai saatleri dışında öğretmenlere yüklenen ev ziyareti”ne ilişkin herhangi bir hüküm mevcut değildir şeklinde ifade etmiş ve mevzuatta yazmadığı için bu uygulanamayacağına vurgu yapmıştır. Kaldı ki MEB resmi görüş yazılarını inceleyecek olursak idari hukuka uygun olarak ilgili yasa ve yönetmelikte mevcut bulunan hükümleri göstererek buna bağlı olarak ortaya çıkan yorumu cevap olarak kamuoyuna sunmaktadır. Yani yazılı olamayan hükmü içgüdüsel sezgilere bağlı olarak hiçbir cevabı olmaz olamaz hukuk devleti ilkesi gereği. O yüzden amir konumundaki memurların hukuk devleti ilkesi ve idari hukukun temeli gereği bir işe imza atmadan önce bu hususa dikkat etmesi gerekir. Çünkü devleti temsil etmektedirler ve devletin kendilerine yüklemiş olduğu vazifeyi yine hukuktan doğan otoriteyi hukuk ilkeleri dairesinde kullanmak zorundadırlar.

Dolayısıyla yukarıda izah ettiğim üzere ortaokulları ilgilendiren Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliğinde “derslerinin en az olduğu  güne nöbet görevi verilir” hükmü bulunmadığı için ortaokul öğretmenlerine okullarında derslerinin en az olduğu günlerine nöbet görevi verilemez.

.

Saygılar

Sedat DEGER

Lider Eğitimci Yazarlar Derneği Genel Başkanı

https://www.facebook.com/sedat.deger.526

https://twitter.com/sedatdeger09

https://www.instagram.com/sedatdeger.sd/

https://www.sedatdeger.com

Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
Uğur Duran 2018-02-11 12:00:43

Kalemine sağlık hocam. Bilmeyenler öğrensin.

Avatar
Muallim 2018-02-11 13:01:29

MaaşAllah güzel yazmışsınız. Nöbet ne içindir? Öğrencilerin sağlığı, güvenliği ve eğitim için. Öğtetmen bunun için var. İşimize gelince kanun işimize helince insanlık, yönetimde elastikiyet... eğer kanunları senin gibi kesin bir şekilde uygulasak 657. K 125 . Md ceza almayan öğretmen kalmaz. Siz hiç bşr okulda yönetici oldunuz mu da oturdupunuz yerden hamasi görüşler yayımlıyorsunuz?? Okullarda çalışın da görün.. ucuz görebler yapıyor, ucuz görüşler ortaya koyuyorsunuz. Ana haklısınız meb adam gibi yönetmelik yapsa sşze deviş çıkmaz . Vesselam..

Avatar
fatih yıldız 2018-02-11 15:53:53

sayın sedat değer şimdi sizi vicdanınızla karşı karşıya bırakacak bir noktaya çekmek istiyorum.21 saat derse giren bir öğretmen 21×40=840 840÷60=14 saat haftada mesai ve zaman harcayacak ulkemizde 40 saat çalışan bir asgari ücretli 1500 lira gibi rakamalara aynı işi devlet memuru olarak çalışan bir memur yine haftada 40 saat çalışarak maaşını alacak ama ben bugün olmuş sorguladığım öğretmenlerim 657 sayılı DMK nuna göre mi yoksa tabii oldukları sendikalı yandaşlarınca uretmeden alınan ve maaşlarımızda tüyü bitmemiş yetiğimin hakkının olduğu düşünüldüğünde yandaş sendika kanununa göre işlem tesis edildiği sanki boş günun yasadan kaynaklı bir hak olarak göruldüğü günümuz Türkiyesinde bu boş güne bağlı olarak yaptığınız haberinizden ötüru mahşeri vicdana sevkediyor alınteri dökülmeden kazanan ücretlerin hesabını yüce mevlaya ve vicdanlara sevkediyorum.

Avatar
Misafir 2018-02-11 17:08:26

Uyduruyorsunuz sayın yazar.Ogretmenler arasına nifak sokma

Avatar
İdareci 2018-02-11 19:15:10

Verilemeyeceği nerde yazıyir.bize gerekç göstersinler.hamileye verme,süt iznine gün beğen,boş güne verme,bir çok mazeret var peki proğramı nasıl yapayım.ha birde başka okulda girene gün boşalt ben idareci olarak ne yapayim.keyiften mi veriyoruz.okulumda dört özel eğitim öğretmeni var nöbet yazamıyorum,teneffüsü olmayan anasinifina nöbet yaz diyor meb.biz ne yapalim.

Avatar
Müdür 2018-02-11 19:25:58

Ben idareciyim.yıllarca biz en az olan güne vermezdik.Müfettişler gelir bizi fırçalar en az dersi olan güne verecektiniz derlerdi.okulda hatta gün boşalmanın suç olduğunu söylerlerdi.nekadar çok öğretmen okulda olursa öğrenci kontrolü daha iyi olur derlerdi bende katiliyorum.Size kalirsa bir öğretmen 5 gün tatil etsin iki gün okula gelsin.böyle bir maaş alan memur dünyanın neresinde var.Ben nöbeti yazarım sende buyur adalete müracaat et kardeşim.

Avatar
Güneşin oğlu 2018-02-11 20:01:07

Nöbet ögretmenin dersin en az olduğu güne verilir yazmasına gerek yoktur .nöbet mantıği bu dur. Bulabula bunumu buldun çok önemli bir şeymış

Avatar
Tahir 2018-02-11 22:04:10

Sayın lider isterseniz yönetneliklerde õğretmenin nasıl tuvalete gideceği de yaşasın. Yönetmelikte yazmayan şey uygulanamazmış. Her şey yazacaksa o yönetmelik en az 1000 maddeden oluşmalı. Oradan yazı yazıp kafa karıştırmak kolay. Git okula yöneticilik yap liderliğini o zaman görelim.